Gepost op

Lezen waar het boek zich afspeelt (Grebbeberg)

Ereveld Grebbeberg

Terwijl je leest maak je je een voorstelling van hetgeen zich in het boek af speelt. In gedachten zweef je naar de plaats van het gebeuren en in je fantasie vorm je een beeld en zie je het voor je. Zelf vind ik het altijd een bijzondere ervaring om een boek te lezen op plaats waar het verhaal zich af speelt. De locatie moet zich er uiteraard wel voor lenen en het moet voor mij wel gaan om een waargebeurd verhaal. Als het een verzonnen verhaal is dan ervaar ik niet dat bijzondere gevoel dat ik heb als ik weet dat ik op dezelfde plaats ben als waar ik over lees.

De Grebbeberg is voor mij een plaats die tot de verbeelding spreekt omdat dit een slagveld is waar Nederlandse troepen in de Meidagen van 1940 de Duitse invasietroepen een aantal dagen wisten tegen te houden. Honderden Nederlandse soldaten zijn hier gesneuveld en liggen hier begraven. De locatie is na de oorlog niet ingrijpend veranderd of bebouwd en daardoor is de historie van wat hier gebeurd is nog steeds tastbaar. Toen ik onlangs het boekje ‘Tusschen vuur en ijzer’ door H. van Heerde uit september 1940 via Marktplaats wist kopen nam ik me voor om dit op de Grebbeberg te gaan lezen. Op de website van Stichting De Greb las ik dat er op 15 juli een rondleiding door een gids gegeven zou worden. Dit leek mij een mooie aanleiding om ’s morgens op de erebegraafplaats het boek te lezen en ’s middags met de gids een rondwandeling te maken over het gebied waar ik zojuist het boek over gelezen had.

Ereveld GrebbebergAfgelopen zaterdag was het zo ver. Ik vertrek rond half negen en rijd naar de VVV in Rhenen om te betalen voor de rondleiding en mijn aanwezigheid te bevestigen. Vervolgens arriveer ik rond tien uur op het ereveld waar ik tussen de honderden grafstenen op een bankje ga zitten. Het is prachtig weer, de zon schijnt en de vogels fluiten. Na een uur lezen merk ik dat het bankje niet echt lekker zit. Omdat het verhaal zich af speelt op het slagveld sta ik op, steek de straat over en loop naar de Koningstafel. Hier vind ik een bankje waar vandaan ik een prachtig uitzicht heb vanaf de 50 meter hoge Grebbeberg en bevind ik me tussen de voormalige loopgraven. Hier is er daadwerkelijk gevochten, zijn er mensen gesneuveld en hebben de personen uit het boek gelopen!

Na weer een uur lezen komen er enkele wandelaars naast me op het bankje zitten om te lunchen en te kletsen. Niks mis mee natuurlijk maar dit haalt me uit mijn verhaal en haalt me weer terug naar het heden. Daarom besluit ik weer terug te lopen naar het ereveld en de graven op de zoeken van enkele personen waar ik zojuist over gelezen heb. Ik sta aan het graf van mensen waar de schrijver mee bevriend was en op exact dezelfde plaats waar ook de schrijver gestaan heeft.

Inmiddels is het tijd geworden om naar de parkeerplaats te gaan waar om een uur de rondleiding start. Het is een groep van dertien mensen. De gids start met een rondwandeling over het ereveld en stopt bij diverse graven om het verhaal van de daar begraven persoon te vertellen. Vervolgens leidt hij een wandeling door het gebied waarbij hij verteld wat er gebeurd is op de plaats waar we staan. Daarbij grijpt hij terug naar de verhalen die hij bij de graven op het ereveld verteld heeft en wijst plaatsen aan waar mensen gesneuveld zijn en waar we het graf van gezien hebben.

Er is nog veel herkenbaar van wat er 77 jaar geleden gebeurd is. Je ziet oude bomen waar beschadigingen aan zitten van kogels en granaatinslagen. Aan de grond zie je waar loopgraven liepen, je loopt over dezelfde wegen en ziet restanten van bunkers. Bovendien is er het ereveld waar honderden namen, rangen en overlijdensdatums te vinden zijn. Dit alles maakt wat je leest tastbaar en geeft de leeservaring een bijzondere extra dimensie.

Veel respect voor de soldaten die hier gevochten hebben en waarvan velen hun leven gegeven hebben voor onze vrijheid!